Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, CNBC-e canlı yayınında soruları yanıtladı.

Gültepe’nin açıklamalarından öne çıkanlar şöyle:

İhracat çok yükselen bir eğriyle devam etmiyor. 2025’te birinci iki aydaki ortalama büyüme yüzde 2,1. 280 milyar dolarlık amacı yakalamak için en az yüzde 7 büyütmek lazım. İhracatın artış suratı yavaş. Herkesin tek bir sorunu var. Türkiye’nin bulunduğu pozisyonda kıymetli bir ülke olması. Hedeflenen bir enflasyon var, bunun için yapılan uygulamalar sonucunda en fazla kaybeden dal sanayi. Bu biçimde giderse inşaat, tüketimle büyümeye sarfiyat. Söylemek istediğimiz son 30 senede bu kadar zorlandığımız bir yıl olmadı. Bu kadar zorluk sanayiciye yaşatmak çok hakikat değil. Şubatta -1,5, bu ay ramazan ayı siparişlerin düştüğü ay yeniden eksiyle devam edersek maksada ulaşmakta zorluk çekeriz. Oyundan düşen endüstriyi yine oyuna almamız gerek.

“KUR YÜZDE 15 ARTTIYSA ENFLASYON NEDEN YÜZDE 25 DEĞİL?”

Türkiye’de bir amaç var fakat gayeye giderken etrafında açmış olduğu yaralara bakmak lazım. Sanayi, ihracat olmadığı bir yerde iktisatta yalnızca tüketimle dönme bahtı yok ki. Sorun bu halde devam ederse konkordato sayılarından aşikâr, kura bakınca bir sayı var. Konkordatoda 2024’teki sayı 1700 firma, son iki aydaki neredeyse 2023, 2022 ve 2021’e eşit. Rekabetçilik, fiyat ve iş alma sorunları var. Mücevherat kesimi yüzde 121 artış yaptı, buna karşın -1,5 daralma oldu. Gerek PMI bilgilerinde gerek ihracatta görüyoruz. İhracatın yüzde 40’ını yaptığımız Avrupa bölgesinde talep sorunu var ve biz ülke olarak kıymetliyiz. Doğu Avrupa ülkelerinden daha değerliyiz. Son iki yılda TL bazında taban fiyat çok arttı. Geçim sorunu var lakin bu artışlara karşın kur artmadı. Enflasyonu indirelim lakin kur artışı bir yılda yüzde 14-17 ortası değişiyor. Kur bir yılda yüzde 15 arttıysa neden enflasyon yüzde 25 değil, yüzde 40 soruyorum. Konkordatolardan da aşikâr. Korelasyonun yakınlaşması lazım. Sancısı daha sonra çıkar. Makasa girmiş durumdayız para siyasetinin ihracatı destekleyici tarafta olması lazım.

“KUR AYLIK ENFLASYON BAZINDA HAREKET ETMELİ”

Yılbaşına girerken fiyatları yüzde 30 artırdık mı. 1350 dolar ortalama teşvikli olan bir kişinin maliyeti. Bu iki yıl evvel azamî 550 dolardı. TL bazında artan maliyetle kurun birlikte artmaması. Istırap bu. 2025’in tamamında kur yüzde 25 yükselse kafi. Benim de çalıştığım müşteri kümesi bu halde giderse alımları öbür ülkeye kaydıracağız diyor. Kurun aylık enflasyon bazında hareket etmesi lazım.

“HAZIR GİYSİ VE DOKUMACILIKTA İSTİHDAM KAYBI 300 BİN”

İşsizlik oranı yüzde 8,5 görünüyor lakin hazır giysi ve dokumada kapasite kullanım oranı ve istihdam kaybı 300 bini geçti. Makine kesimi eksi yazıyor, kimya eksi yazıyor, otomotiv eksi yazdı, elektrik-elektronik başa baş gidiyor.

“SANAYİ YORULDU, YENİ BAKIŞ AÇISI LAZIM”